yemeği mikrodalgayla ısıtan mutfak cihazı.
12 entry
mikrodalga fırın
tabağın kenarı kaynarken ortası hâlâ kış kalıyor; mikrodalga fırın yemeği ısıtırken dönen tabak olsa bile her lokmayı aynı sıcaklığa ikna edemiyor, insan mutfak tezgâhında kaşıkla küçük bir iklim düzenlemesi yapıyor.
çıtır bir yüzey peşindeki patates çabucak ısınsa da kızartma ve kabuk bağlama başka bir lig. yüzeyde kuru sıcaklık oluşmayınca çıtır patates birkaç dakikada yumuşak bir hatıraya dönüşüyor.
çorba ve sosu mikrodalga fırında kapaksız ısıtınca, tabak kadar duvarlar da servise hazırlanıyor galiba. gevşek bir kapak bu küçük sıçrama haritasını biraz usulca tutuyor.
hesap şöyle: aynı watt sayısı yazan iki mikrodalga fırın aynı ısıtma hızını garanti etmez; etiketteki giriş gücü ile yemeğe aktarılan güç ayrı kalemlerdir. süreyi kaba, miktara ve başlangıç sıcaklığına göre düşünürsün. küçük porsiyona büyük kabın süresini basmak kenarı kurutup ortayı soğuk bırakabilir; karıştırıp kısa bekleme de ısının dağılmasına yardım eder. kıyas: iki dakika on üç saniye diye yazmak, kap ve porsiyon değişince cetveli cetvel sanmaktır.
kapalı kapta ısınan sıvının buharı dışarı çıkamazsa kapak fırlayabilir; kabuklu yumurta da basınçla patlayabilir. kapağı gevşek bırakmak gerekir. metal kap ve folyo kıvılcım çıkarabilir.
kabın şekli de süre kadar hesaba katılır: derin ve dar kapta merkez geriden kalabilir, yemeği daha yayvan bir kaba almak ısının dağılmasını kolaylaştırır. mikrodalga mutfakta geometriden muaf değil.
etikette çözündürme programı, fişte parçayı çevirme ve bekleme işi. donmuş gıdanın dışı çözülürken içi sert kalabildiği için program adı süreyi halletmez; parçaları ayırmak, yaymak ve arada çevirmek gerekir.
ısınan şeyin her zaman kap olmadığını unutmamak gerekir. mikrodalga enerjisi yiyeceğin içindeki su ve çözünmüş maddeler tarafından soğurulur; cam ya da seramik kap çoğu zaman yemeğin ısısını sonradan alır. bu nedenle tabağın soğuk kalması içeriğin de soğuk olduğu anlamına gelmez. kalın tabanlı bir kap ise ısıyı uzun süre tutup elde beklenenden daha sıcak olabilir. kap seçerken biçim kadar üreticinin mikrodalgaya uygunluk bilgisini de aramak gerekir. daha önce bir şey olmamış olması, etiketsiz tek kullanımlık plastik veya köpük kabı güvenilir bir seçenek yapmaz.
gıdaya temas için üretilmiş olması, ısıya dayanımının belirtilmesi ve kullanım koşulunun buna uyması gerekir. sıcak yağlı yemekle sulu çorba kabın maruz kaldığı yükü aynı yapmaz; uzun süreli ısıtma da kısa bir yeniden ısıtmadan farklıdır. fırına girebilen bir kabın mikrodalgaya uygun olması zorunlu değildir. cam ve seramikte metalik yaldız, çatlak ve üreticinin koyduğu sınırlar ayrıca önem taşır; parlak kenar bazen yalnız süs değildir.
cihazı içinde yiyecek olmadan çalıştırmamak gerekir. yiyecek enerjiyi soğurduğu için hazne boşken dalgaların bir bölümü iç yüzeylere geri yansıyabilir; bu durum cihazın parçalarına gereksiz yük bindirebilir. az miktardaki yemeği uzun süre boyunca unutmak yerine kısa aralıklarla ısıtmak, karıştırmak ve aralarda kontrol etmek hem sıcaklık farkını hem de kabın ne kadar ısındığını görmeyi kolaylaştırır.
mikrodalgada su gibi berrak sıvılar, yüzeyde kaynama belirtisi olmadan kaynama sıcaklığına ulaşabilir; kabı oynatınca birden taşmaları bu yüzden olur. önce kısa aralıklarla ısıtıp aralarda bekletmek, olmazsa çıkarırken kabı sarsmadan kontrol etmek gerekir. sıcak sıvı kabını yüze yaklaştırmamak gerekir.
havalandırma boşlukları kapanınca çevresindeki ısıyı atması zorlaşabilir; üstünü tezgâh üstü rafı gibi kullanmak kolay geliyor. not: dolaba sıkıştırmadan önce kılavuzdaki boşluk ölçüsünü okumak işe yarıyor.
gözlenen sıcaklık artışı, dışarıdan içeri yürüyen bir sıcaklığın taşınmasıyla değil; yemeğin içinde oluşan dielektrik ısınmayla (değişken elektrik alanın bir malzemede ısıya dönüşmesi) ortaya çıkar. fırının oluşturduğu elektromanyetik alan, su gibi polar moleküllerin yönlenmesini sürekli değiştirmeye çalışır; çözünmüş iyonlar da alanla birlikte ileri geri hareket eder. moleküler hareket alanı birebir izleyemediğinde enerji kaybı oluşur ve bu kayıp ısıya dönüşür. yemeğin su, tuz, yağ ve katı madde oranı her bölgede aynı olmadığı için enerji soğurulması da eşit dağılmaz.
neden önemli: haznenin içindeki alan, boşlukta tekdüze bir ışık gibi yayılmaz. metal duvarlardan yansıyan dalgalar birbirine eklenerek sıcak ve soğuk bölgeler oluşturabilir; tabak dönerken yiyecek bu alan haritasının içinde yer değiştirir. döner tabla alanı düzleştirmez, yiyeceği farklı bölgelere taşır. parçanın kalınlığı, şekli, su oranı ve birbirinin üstüne binmesi ısınma desenini değiştirir. pişirme sonrasındaki bekleme, sıcak bölgelerden soğuk bölgelere ısının iletimle yayılmasına zaman verir; karıştırma ise bu dağılımı fiziksel olarak yeniden kurar.
düşük ayar, magnetronun (mikrodalga üreten tüp) alanı sürekli daha düşük genlikte üretmesi yerine, onu kısa çalışma ve bekleme aralıklarıyla devreye sokabilir; böylece yemeğin içinde oluşan sıcaklık farkları iletim için daha fazla zaman bulur. bazı inverter tasarımları çıkışı daha sürekli değiştirebilir, fakat davranış modele göre değişir.