Ders programında yazmayan ama okul düzeni, söz alma biçimleri ve makbul davranışlar üzerinden öğretilen normlar bütünü.
35 entry
örtük müfredat
Sınıfta kimin sözünün kesilmeden dinlendiği, örtük müfredatın görünür örneklerinden biridir.
Okulda yalnızca ders konusu öğrenilmez; hangi sorunun yerinde sayıldığı, yardım istemenin nasıl karşılandığı ve kimin sözünün daha kolay kesildiği de öğrenilir. Örtük müfredat, ders kitabına girmeden sınıfın gündelik düzeniyle aktarılan bu beklentiler bütünüdür.
Örtük müfredat, sınıfta yalnızca neyin söylendiğini değil, kimin nereye oturabildiğini ve teneffüste kimin kime alan açtığını da öğretir.
İş yerinde örtük müfredat, görev tanımında yazmayan ama toplantıda kimin sözünün kesilmediğini, hatanın nasıl bildirileceğini ve yardım istemenin bedelini öğreten gündelik düzendir.
Bir oyunun örtük müfredatı, kural kitabında yazmadan hangi davranışın ödüllendirildiğini öğretir; takım oyununda risk alanın mı, hatayı üstlenenin mi daha çok söz sahibi olduğu da bu dersin parçasıdır.
Sınıfta kimin soru sormaya cesaret edebildiği, ders kitabında yazmayan ama okulun her gün öğrettiği örtük müfredatın parçasıdır.
Ders planında yazmayan ama okulun gündelik düzeniyle öğretilen davranış ve değerler bütünü.
Toplantı notunu kimin tuttuğu, örtük müfredatın nasıl işlediğini gösterir: görev tanımına yazılmayan işlerin kime doğal görüldüğü orada belirir.
Yayıncılıkta örtük müfredat, katalogda yazmayan ama hangi yazarın okunabilir, hangi çevirinin pazarlanabilir sayıldığını etkileyen alışkanlıklarda görünür. Editoryal kararlar yalnızca metni değil, okurun karşısına hangi dünyanın çıkacağını da biçimlendirir.
Toplantıda not tutma, çay söyleme ve yeni geleni gezdirme işlerinin sürekli stajyere bırakılması, örtük müfredatın küçük bir örneğidir; görev tanımında görünmeyen hizmet emeğinin kimden beklendiğini öğretir.
Örtük müfredat, kurumun ilan ettiği kurallardan çok, ödülün ve hoşgörünün kimlere dağıtıldığını izleyerek öğrenilen davranış düzenidir. Okulda geç kalana tanınan esneklik, başarıya kimin adı yazıldığı ya da ortak alanın kimin sorumluluğunda sayıldığı, ders programında görünmeyen bir eğitim taşır. Bu yüzden aynı resmî kural, farklı sınıf ve işyerlerinde farklı alışkanlıklar üretebilir.
Sınıfta sessiz kalmak ilgisizlik anlamına gelmediği halde, söz alanı daha ilgili saymak; okulda bilgiden önce kimin nasıl görünür olacağını öğreten örtük müfredattır.
Örtük müfredat, ders planında görünmeyen ama okulun ödül, ceza ve sıra düzeniyle öğrettiği davranışlar toplamıdır.
Yazılı kural neyin yapılacağını söyler; örtük müfredat, o kuralın gündelik hayatta kim için esnetildiğini ve kimden uyum beklendiğini öğretir.
Kimin sürekli sözcü seçildiği, kimin sessiz kalmasının beklendiği ve itirazın nasıl karşılandığı, okulun örtük müfredatını ders kitabının dışında görünür kılar.
İşyerinin örtük müfredatı, terfide kimin görünür kaldığını ve kimin görünmezce işi toparladığını da öğretir.
Peronda kapı önünü boş bırakmak, çıkana yol vermek ve gecikmede nereye danışacağını bilmek, metro istasyonunun tabelalarda yazmayan örtük müfredatıdır.
Örtük müfredat, iş yerinin hangi davranışları ödüllendirip hangilerini görünmez bıraktığını da öğretir; hız övülürken bakım emeği sessizce kaybolabilir.
İş yerinin asıl müfredatı, toplantıdan sonra kimin kime yazdığında belli olur.