Ana içeriğe geç

7 entry

ulaşım elektrifikasyonu

ulaşım elektrifikasyonu, hareketlilik hizmetinin enerji kaynağını, şebeke bağlantısını ve işletme düzenini birlikte dönüştürme işidir. araç değişimi bunun görünen halkasıdır; asıl iş, taşıtın çalışacağı enerjiyi ve bu enerjinin hizmete nasıl bağlanacağını kurmaktır. ilk halka araçtır: otobüs, otomobil ya da başka bir taşıtın bataryası ve motoru. ardından şarjın nerede, hangi güçte ve hangi zaman aralığında yapılacağı gelir. şehir içi toplu taşımada depo, hat sıklığı ve bekleme süresi şarj planıyla uyuşmazsa, elektrikli araç filoya girmiş olur ama hizmetin güvenilirliği zayıflar. şebekeye bağlanacak yük de yalnız taşıt sayısından ibaret değildir; günün hangi saatinde aynı anda enerji istendiği maliyeti ve kapasite ihtiyacını değiştirir. itdp bu geçişi elektrik altyapısı, enerji güvenliği, maliyet ve daha iyi toplu taşıma hedefleriyle birlikte ele alıyor. bence doğru çerçeve bu. şehirde birkaç elektrikli otobüsün görünmesi yalnızca araç halkasını gösterir. şarj noktalarının erişilebilirliği, depodaki bakım düzeni ve hatların sefer süreleri hizmetin güvenilirliğini belirler. dizel deposunun yerine büyük bir fiş takılıp işletme zincirinin geri kalanı olduğu yerde kalırsa, araç değişir ama ulaşım hizmeti aynı kırılganlıkla çalışır.

kaynak: itdp.org

vadi ve ilçe hattı ölçeğinde ulaşım elektrifikasyonu, kent içindeki kısa döngüden farklı bir işletme hesabı ister. rakım kazanan bir güzergâhta kışın ısıtma yükü ve uzun dönüş süresi, aynı bataryayla her mevsim aynı sefer düzeninin sürmesini zorlaştırabilir. şarj noktası yalnız son durakta değil, aracın bekleme süresi, elektrik bağlantısının güvenilirliği ve yolun kapanma ihtimaliyle birlikte seçilir. düz ovadaki kısa şehir hattında çalışan plan dağ köyüne giden seyrek hatta doğrudan taşınamaz.
pik saatte elektrikli otobüs hesabı yalnız batarya yüzdesine bakmıyor; araç şarj için rotadan ayrılmak zorunda kaldığında oluşan boşluk sefer aralığına yazılıyor. uygun şarj düzeni varsa son duraktaki planlı bekleme bunu karşılayabilir; uzun hatta araç depoya dönmek zorunda kalıyor ve yedek araçla sürücü hazır değilse aralık açılır. kışın ısıtma yükü ya da trafikte uzayan dönüş bu boşluğu büyütür. ekranda filoya giren araç sayısı görünür, boşalan sefer görünmez.
garajdaki ortak şarj noktası arızası tek otobüsle sınırlı kalmayıp aynı vardiyada hatta çıkacak birkaç aracı bekletebilir; yedek şarj noktası arıza çıkınca bekleyen araçların şarjını karşılar.
elektrikli otobüsün motor sesi azalınca durak çevresindeki küçük sesler öne çıkıyor; yaklaşan aracı duymayan yaya için düşük hız uyarısı ve fren sesi duyulmalı, görüş alanı açık tutulmalı. sessizlik bazen iyi bir sürpriz, ya da değil.
elektrikli otobüsün ilk günkü menzili, işletme ömrü boyunca aynı kalmaz; batarya yaşlandıkça, ısıtma ve klima yükü değiştikçe aynı hattın güvenlik payı da değişir. ya araç ömrü boyunca aynı seferi sürdürecek pay bırakılır, ya da ilk broşür değeri işletmenin sonuna kadar geçerli sanılır. otobüsün kilometresi artar, katalogdaki menzil yerinde durur.
elektrikli otobüsün enerji hesabında fren de bir durak gibi önem taşır. sık dur-kalklı hatta araç yavaşlarken motor jeneratör gibi çalışıp enerjinin bir bölümünü bataryaya geri gönderebilir; bu, şehir içi işletmede faydalı bir fark yaratır. ama her frenleme kaybı geri alınmaz: sürtünme frenleri, aktarma kayıpları ve bataryanın doluluk ya da sıcaklık nedeniyle kabul edemediği enerji devreye girer. bu yüzden aynı kilometre, akıcı çevre yolunda ve yoğun duraklı merkez hattında aynı tüketimi anlatmaz. yolcu yükü de katalog hesabının sessiz ayrıntılarından biridir. yokuşta taşınan toplam kütle arttıkça hızlanma için gereken enerji büyür; klimaya veya ısıtmaya ayrılan enerji de mevsime göre değişir. ortalama menzil yazıp geçmek yerine hattın durak aralığı, eğimi, bekleme süresi, doluluk düzeyi ve hava koşullarıyla ölçülmüş bir görev döngüsü gerekir. tek bir katalog sayısı, sabah yoğunluğunda kaç seferin güvenle tamamlanacağını söylemez. bu ayrım satın alma kararından çok işletme planında görünür. enerji tüketimi kaçtan kaça değişiyor, dönüşte ne kadar pay kalıyor, şarj için ayrılan süre sefer aralığını bozuyor mu; bunlar vardiya bazında izlenirse araç sayısı ile hizmet kalitesi aynı tabloda görülebilir. rejeneratif frenleme verimli olabilir, fakat kayıpları sıfırlayan sihirli bir geri dönüşüm düğmesi değildir. işletme tablosunda izlenmesi gereken satır, batarya yüzdesi kadar tamamlanan sefer ve kalan güvenlik payıdır.

Bu başlığa yazmak için giriş yapın.