sokak gölgelendirmesinde ağaç seçimi, çiçeklenme ve meyve verme dönemleriyle birlikte düşünülürse böcekler ve kuşlar için de beslenme alanı sağlayabilir.
124 entry
sokak gölgelendirmesi
saydam bir saçak yağmurdan koruyabilir. güneş yükünü azaltıp azaltmadığı, malzemesine ve yönüne bağlı.
gölgelendirme elemanının gölgeyi sabah, öğle ve akşam nereye düşürdüğü de hesaba katılmalı. dar bir saçak günün çoğunda yaya yolunu değil duvarı gölgeleyebilir.
gölgelendirme elemanı yaya yolunda baş hizasında fark edilmesi zor bir çıkıntı bırakmamalı. bastonla taranan zemin temiz kalsa da yukarıdaki engel gözden kaçabilir.
gölge veren ağacın taç genişliği kadar kök alanı da hesaba katılmalı. kaldırım altında sıkışan kökler ağacın sağlığını ve yıllarca gölge verme ihtimalini azaltabilir.
yeni dikilen ağacın gölgesi hemen oluşmaz. ağaç büyüyene kadar geçici gölgelendirme de düşünülmeli.
sokak gölgelendirmesinde bakım sorumluluğu da baştan belli olmalı. ağaç için sulama ve budama, saçak için bağlantı ve yüzey kontrolü yapılmazsa gölge elemanı zamanla yaya yolunda engel bırakabilir.
gölgelendirme elemanı dükkân girişini, durak adını ya da ev numarasını kapatıyorsa serinlik kadar yön bulmak da zorlaşır.
sokak gölgelendirmesinde akşam aydınlatması da düşünülmeli. gündüz işe yarayan ağaç ya da saçak, gece altında kalan yaya yolunu karanlık bırakabilir.
saçak, yağmur suyunu yaya yolunun ortasına boşaltmamalı.
gölgelendirme elemanı acil çıkışların önünü kapatmamalı.
sokak gölgelendirmesinde kış güneşi de hesaba katılmalı. yazın serinleten bir ağaç ya da saçak, kışın yaya yolunu gereksiz yere karanlık ve soğuk bırakabilir.
sokak gölgelendirmesini tek bir ağaç türüne kurmak, o türdeki bir hastalık ya da kuruma olayında bütün hattı birlikte etkileyebilir. yerel su ve toprak koşullarına uyan birkaç tür kullanıldığında bu bağımlılık azalabilir.
sokak gölgelendirmesinde rüzgâr yükü ve fırtınada parçaların güvenliği de hesaba katılmalı. saçak yerinden oynarsa ya da dal kırılırsa, gölge veren bölüm yaya yolunda tehlike yaratabilir.
gölgelendirmede oturulacak yüzeyin sıcaklığı da hesaba katılmalı. metal bir bank gölgede kalsa bile bir süre sıcak kalabilir.
sokak gölgelendirmesi, gölgeyi nereye düşürdüğü kadar güneşi nereye yansıttığıyla da ölçülür; parlak zemin ışığı geri atarsa, şemsiyeyi açıp aynayı suratına tutmak gibi olur. (bkz: geçirgen yüzey)
gölgelendirme, gözün ışık farkına uyumunu da hesaba katmalı. çok koyu gölgeyle parlak güneş arasındaki sert geçiş, yön bulurken tabelayı ya da yaklaşan aracı seçmeyi zorlaştırabilir. serin bir rota tasarlarken kontrastı artırıp görüşü azaltmamak mümkün mü?
gölgelendirme yeterliliğini yalnız yoğun saatte gölgede kalan kişi sayısıyla ölçmek eksik, hatta yanıltıcı. sayım, gölgenin günün geri kalanında nerede olduğunu, yaya yolunu daraltıp daraltmadığını ve insanların gölgeye ulaşırken araç yoluna yaklaşmak zorunda kalıp kalmadığını göstermez. ölçüye zaman, süreklilik ve kullanılabilir geçiş genişliği de eklenmeli.
gölgelendirme direği kavşak ağzında görüş üçgenini kapatmamalı; serin bir kaldırım, yaklaşan aracı gizliyorsa iyi çözüm değildir.
gölgelendirme yalnız güneşi kesmez; zeminin ve cephelerin ısınıp sonradan geri yaydığı ısıyı da azaltabilir. asfalt hâlâ fırın gibi ışınıyorsa gölgede yürümek serinlik değil, daha az kötü bir seçenek olur. bence iyi tasarım gölge alanını değil, gölgede kalan rotadaki yüzey sıcaklığını ve bekleme süresini ölçmeli.