Negatif kontrol, ana nedensel etkiyi doğrudan ölçmekten çok, sonucu bozabilecek ortak yolları yoklamak için seçilen karşılaştırmadır. Negatif kontrol sonucu, incelenen maruziyetin nedensel olarak etkilememesi beklenen fakat benzer ölçüm ve karıştırıcı yapıyı paylaşan bir sonuçtur; negatif kontrol maruziyeti ise ana sonucu etkilememesi beklenen, ancak benzer seçilme ve ölçüm yollarından geçen bir maruziyettir. Beklenmeyen bir ilişki görülmesi ölçülmemiş karıştırıcılık, seçilme veya ölçüm yanlılığı için alarm verebilir; ilişkinin çıkmamasıysa analizi otomatik olarak doğrulamaz. Kontrol aynı yanlılık yolunu paylaşmıyor, etkisiz olduğu varsayımı yanlış veya veri bu ilişkiyi seçemeyecek kadar belirsiz olabilir. Termometre yangını söndürmez ama dumanı başlıktan önce gösterebilir. Bu araç en çok, kontrolün neden gerçek etki taşımaması ve hangi yanlılığı paylaşması gerektiği önceden savunulabildiğinde işe yarar.