Gözlem çabası, bir alanda ne kadar süreyle, kaç tekrar ve hangi yöntemlerle arama yapıldığını anlatır. Aynı yerde bir türün bir yıl kaydedilip ertesi yıl kaydedilmemesi, çaba eşitlenmeden nüfus değişimi diye okunmamalıdır; saat, rota, mevsim ve gözlemci farkı sonucu oynatabilir. Doğa bazen saklanmıyor, biz erken eve dönüyoruz.