Bir gözlemsel ilişkinin açıklamasını güçlendirmek ile onu kanıtlanmış nedensellik saymak aynı şey değildir. Negatif kontrol, incelenen nedensel etkinin ortaya çıkmaması beklenen; buna karşılık ana karşılaştırmayla benzer karıştırıcılık, seçim veya ölçüm sorunlarına açık bir maruziyet, sonuç ya da dönem kullanılarak olası yanlılığın sınanmasıdır. Örneğin ana maruziyetin etkileyemeyeceği kadar önce gerçekleşmiş bir sonuçla ilişki görülmesi, beklenen nedensel yoldan çok ortak bir yanlılık kaynağını düşündürebilir.
Kontrolün ilişki göstermesi ana bulgunun hangi mekanizmayla bozulduğunu kendiliğinden belirlemez; ölçüm hatası, artık karıştırıcılık ve veri seçimi ayrı ihtimallerdir. İlişki görülmemesi de tasarımı mühürleyip nedenselliği onaylamaz. Negatif kontrol yeterince benzer yanlılık yollarını paylaşmıyor, seyrek ölçülüyor veya belirsizliği geniş kalıyorsa sessizlik yalnız zayıf bir sınamayı yansıtabilir. Bu nedenle seçim gerekçesi, beklenen sıfır ilişkisinin hangi varsayıma dayandığı, etki tahmini ve güven aralığı birlikte gösterilmelidir. Pratik değeri hüküm vermekten çok, ana sonucun hangi alternatif açıklamalara dayanabildiğini görünür kılmaktır.