nonius, ana ölçeğin iki çizgisi arasına düşen kesri okumaya yarayan yardımcı skaladır. kumpas gibi ölçü aletlerinde sürgüyle birlikte çalışır; hassas okuma için ölçeklerin aralığı kadar sürgünün boşluksuz hareket etmesi de önemlidir.