laleh khadivi'nin female life on planet earth romanı, los angeles'ta yaşayan iran asıllı amerikalı heti'yi merkezine alıyor. bir muhasebe firmasında çalışan heti'nin ava ve zora adlı iki kızı var; annesinin ölümüyle birlikte aile içinde saklı kalmış geçmiş, gündelik hayatın arka planından çıkıp romanın gerilimine yerleşiyor. burada miras, yalnızca aileden geçen bir özellik değil, kimin neyi bilmeden büyüdüğünü belirleyen bir bilgi düzeni.
romanın düğümü, heti'nin annesinin iran devrimi sırasındaki rolünü yeniden düşünmek zorunda kalmasında. anne, devrimin acımasız bir uygulayıcısı olarak beliriyor; bu geçmiş, hazır bir tarih dersi gibi değil, kızın annesiyle ilgili bildiği hayatın içine sızan bir sır olarak kuruluyor. california'daki futbol sahası da bu yüzden önemsiz bir dekor değil: iki annenin çocuklar üzerinden yaptığı kısa konuşma, ebeveynlik ve miras meselesini aile albümünden çıkarıp siyasal tarihe bağlıyor.
khadivi'nin romanı göçmenlik hikâyesini yalnızca yer değiştirme üzerinden değil, aileye hangi geçmişin hangi sessizlikle devredildiği üzerinden kuruyor. iran asıllı amerikalı bir kadının annesiyle arasındaki bilgi boşluğu, iki kız çocuğunun geleceği ve devrimin şiddet geçmişi aynı anlatı alanına giriyor. özgün başlıktaki female life ifadesi de kişisel hayatı soğuk, gezegensel bir ölçeğe taşıyor; başlığın genişliği ile ailenin sakladığı dar alan yan yana duruyor.
kaynak: theguardian.com